top
“Baka”, “Bad”, “Kubidan”: Müxtəlif vaxtlarda dəyişən Bakının adı necə yaranıb?
08 sentyabr 2024, 09:00
- +

“Baka”, “Bad”, “Kubidan”: Müxtəlif vaxtlarda dəyişən Bakının adı necə yaranıb?

Bakı toponiminin qədimliyi haqqında məlumatlardan birinə, ingilis arxeoloq Viliam Flinders Pitrinin kitabında rast gəlmək olar. Deyilənə görə, Bakı sözü, e.ə. III minilliyinə aid Misir mifologiyasında əksini tapmış, “Bakhav” toponiminindən əmələ gəlib. Sözün kökü olan “Baka” — “Günəşin doğulduğu yer” və ya “Səhər şəfəqi” deməkdir.

İran tarixçisi Əhməd Kəsrevi VII-VIII əsrin yazıçılarının məlumatlarına əsaslanaraq, “Bakı”-nın “Baqavan” (Baqa-Allah, an və van-məkan) fars sözündən əmələ gəldiyinə inanır və bu sözün mənasını “Allahın şəhəri” və ya “Allahın yeri” olaraq izah edirdi. Tarixçiyə görə, şəhər, atəşpərəstlərin əsas məbədlərindən birinin burada yerləşdiyi üçün belə adlandırılmışdır. “Baquan”, “Atşi (atəşi) Baqavan” və ya “Atşi Baqvan” kimi versiyalara da rast gəlmək olar.

XVI-XVII əsrlərdən başlayaraq bəzi fars mənbələrdə “Bakı”-nın yeni “Badi Kubə” yazı forması ortaya çıxmışdır. Söz, farsca “bad” (külək, yel) və “kubidan” (vurmaq, zərbə yetirmək) sözləriylə açıqlanır, tərcümədə “Küləklər şəhəri” mənasını verir.

Coğrafiya elmləri doktoru Budaq Budaqov iddia edirdi ki, şəhərin adı lak dilinin “baki” (təpə) sözündən əmələ gəlir. “Təpə” mənasında qədim türkcədə də “baqu” sözü mövcuddur. Bu hipotezə görə, Bakı təpələr üstündə salındığından, şəhərin də adı bu sözdən götürülmüşdür.

Bəziləri, bu toponimi eramızın VII əsrində, bu ərazidə yaşamış “bakan” tayfası ilə əlaqələndirir. Bəziləri isə “Bakı” sözünün ərəbcə “sonsuz”, “əbədi”, “qalan”, “varlığı daim olan”, türkcə isə “toxunulmaz” və “müqəddəs” anlamını verən “Bakıy” etnonimindən əmələ gəldiyinə inanır.

Son xəbərlər

Xəbər
Bu gün, 19:56

Ermənistan vətəndaşlarının şikayətləri üzrə apellyasiya məhkəməsində təqsirləndirilən şəxslərin vəsatətlərinə baxılıb

Xəbər
Bu gün, 19:17

Bakılı Əlinin çox vacib hekayəsi - VİDEO

Xəbər
Bu gün, 17:10

Gizli telefonuna SMS gələn qadını ƏRİ DÖYDÜ

Xəbər
Bu gün, 17:06

"Ya bizi köçürün, ya da bu zibilliyi yığışdırın" - 15 ildir üfunət içində yaşayan Maştağa sakinlərinin həyat dramı...

Xəbər
Bu gün, 15:43

Bakının mərkəzində "Paul" restoranı yolu zəbt edib - Sakinlərdən etiraz

Pirallahı
Bu gün, 13:13

Bakıda binadan yıxılan 80 yaşlı qadın sağ qaldı

Xəbər
Bu gün, 11:14

"Arzum" ləqəbli bloqerə verilən cəza ilə bağlı hakimdən AÇIQLAMA

Xəbər
Bu gün, 10:24

Bakı metrosunda baş verən terror aktının ildönümüdür

Xəbər
Dünən, 18:00

Bakı–Ağstafa–Bakı marşrutu üzrə əlavə qatar reysləri təyin edilib

Xəbər
Dünən, 17:10

Sabah Bakıda 35 dərəcə isti olacaq

Xəbər
Dünən, 16:47

"Arzum"un törətdiyi qəzada ölən Amal kim idi? - Toyundan bir il sonra...

Xəbər
Dünən, 16:10

34 min manata Tibb Universitetinə qəbul vədi - MƏHKƏMƏ

Xəbər
Dünən, 15:10

Bakıda piyada keçidlərində istismar müddətini başa vurmuş eskalator və liftlər yenilənəcək

Xəbər
Dünən, 14:10

Dörd uşaq anası  bloqer Arzum 5 il 2 ay müddətinə həbs edildi

Xəbər
Dünən, 13:10

Bakıda 10 marşrutun hərəkəti alternativ küçələrlə təşkil edilir

Xəbər
Dünən, 12:35

Bağçalara uşaqların elektron qəbulu başlanılır

Xəbər
Dünən, 12:10

Ötən ay 68 aptekdə yoxlama aparılıb, 10-da nöqsan aşkarlanıb

Xəbər
Dünən, 11:13

"Baku Central Hospital" əmək qanunvericiliyini pozmaqda ittiham olunur

Xəbər
Dünən, 11:10

Ehtiyata buraxılan mayor faciəvi şəkildə öldü

Xəbər
Dünən, 10:10

3 nəfərin meyiti tapıldı

Xəbər
Dünən, 09:14

Bakıda yaşayış kompleksinin həyətində yanğın

Xəbər
01 iyul 2026, 17:41

Bakıda sürücülərin yolunu zibil qutuları ilə kəsdilər

Xəbər
01 iyul 2026, 17:26

İş vədləri ilə 10 500 manatlıq dələduzluq - İşdə Odlar Yurdu Universiteti də yer alır

Xəbər
01 iyul 2026, 16:07

Səhiyyə Nazirliyindən günvurma təhlükəsi ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

Oxşar xəbərlər