Cütləşmə zamanı aqressivləşən ilanlar: Bakıda ən təhlükəli ərazilər haralardır?

Azərbaycanda 28 növ ilan yaşayır, onlardan yalnız 6-sı zəhərlidir. Ən təhlükəlisi isə gürzədir. Bu sürünən paytaxtımızda kifayət qədər geniş yayılıb.

Son dövrlər ilanlar yaşayış binalarında, həyətyanı sahələrdə və bağlarda daha çox müşahidə edilir. Araşdırmalar zamanı məlum olub ki, çoxalma mövsümündə ilanlar daha çox aktivləşir və onlar bu dövrdə bir-birlərini axtardıqları üçün daha çox göz önündə olurlar. Cütləşmə mövsümündə daha aqressiv olduqları üçün dişləmə də məhz bu vaxtlarda baş verir.

İlanlar mart-aprel aylarında qış yuxusundan oyanır, sığınacaqlarını tərk edərək qidalanmağa başlayırlar. Qışda itirilən qida ehtiyatlarını bərpa edərək aktivləşirlər. Bu yolla onların zəhərləri də aktivləşir. Ov əldə etmək üçün zəhərdən istifadə edirlər. Onlar öz zəhərləri ilə yırtıcıları öldürüb udurlar. İlan zəhərlidirsə, yazda dişləsə, insanı zəhərləyə bilər. Çünki ilin istənilən vaxtında ilan zəhəri aktiv olaraq qalır. İstilərin artması ilə zəhər daha da şiddətlənir.

Paytaxtda zəhərli ilanlara daha çox Novxanı, Fatmayı, Bilgəh, Buzovna, Mərdəkan, Şüvəlan, Qaradağ, Ələt, Ceyranbatan və Hövsan ərazilərində rast gəlmək olar.

Bakuplus mövcud vəziyyəti nəzərə alaraq ilan dişləmələri zamanı diqqət edilməli məqamlara toxunub:

• İlk olaraq yaranı bağlayın. İlan sancması zamanı ilk addım yaranı sıxmaqdır. Bu, zəhərin bədənə yayılmasını yavaşlatmağa kömək edə bilər.


• Növbəti addım isə, təcili yardım çağırmaqdır.  Yaralını dərhal xəstəxanaya çatdırın və həkimə müraciət edin. Həkim yarayı müayinə edib, uyğun müalicə üsulunu tətbiq edəcəkdir.


• Bundan başqa çoxlu maye qəbul edin.  İlkin müalicədən sonra insan çoxlu maye qəbul etməlidir ki,  böyrək vasitəsilə qanın təmizlənməsinə kömək olsun.


• Sancan yeri kəsmək, dağlamaq, yaralamaq olmaz.  İlk saniyələrdə mümkün qədər sıxmaqla oradan qanı çıxarmaq olar ki, zəhər xaric olunsun. Amma bir neçə dəqiqədən sonra sıxmaqla qan çıxarmaq, zəhəri çölə atmaq mümkün olmur. Həmin yeri sormağın, kəsməyin heç bir xeyri yoxdur, əksinə, ziyanı var.


• İlan sancmalarından qorunmaq üçün ətraf mühitdə diqqətli olun və təhlükəsizlik qaydalarına əməl edin. Gürzələr mühitə uyğunlaşaraq rənglərini gizlədə bilər, buna görə də ehtiyatlı olun.