Son günlər yeniyetmələr arasında qeyri-etik davranış hallarında artım müşahidə edilir. Həmyaşıdlar bir-biriləri ilə mübahisə edən zaman soyuq silahlara əl atırlar. Bunu da yeniyetmə oğlanların kriminal aləmə, “avtoritet” sayılan şəxslərə böyük maraq bəsləmələri ilə əlaqələndirmək mümkündür. Onlar həmin şəxsləri qəhrəman kimi görürlər. Və buna görə, özləri də onlar kimi olmağa can atırlar.
Bəziləri isə cəmiyyətdə cinayətkar aləmə, avtoritetlərə marağın gücə olan heyranlıqdan doğurduğunu deyirlər. Bu səbəbdən də evdə sıxışdırılan, təzyiq görən oğlan uşaqları kriminal aləmə meyillənirlər. Bir çoxları tərəfindən də qeyd olunur ki, gənclərə mədəniyyət doğru şəkildə aşılanmadığından bu kimi hallar aşılanır.
Mövzu ilə bağlı BakuPlus.az-a açıqlama verən psixoloq Gülər Məmmədovanın sözlərinə görə, həyatında müəyyən boşluqları olan şəxslərin davranışlarında daha çox bu kimi problemlər olur:
“Yeniyetmələrin bir böhran dönəmləri olur. Həmin zamanda özlərini böyük şəxslərə bənzətmək istəyirlər. Özlərini yaşından böyük aparan zaman müəyyən davranışlar sərgiləyirlər.
Tərbiyə prosesində müəyyən boşluqları olan, ata-ana tərəfindən problem yaşayan, öz davranışlarını tənzimləməyi bacarmayanlar həyatlarında baş verən situasiyalara cavab tapa bilmirlər. Onların psixiki inkişafında valideynin rolu az olur və ya övladlarına vaxt ayıra bilmirlər. Tərbiyə prosesində o uşaqları unudurlar. Uşaqlar da öz ağılları və doğruları ilə böyüyürlər”
Psixoloq qeyd edib ki, bəzi yeniyetmələr özünü söz ilə müdafiə edə bilmədiyi üçün soyuq silaha əl atırlar:
“Bəziləri özünü müdafiədə ilk addım atmaq istəyir. Fikrini söz ilə ifadə edə bilmədiyi üçün soyuq silaha əl atırlar. Bunun nəticəsindən heç qorxmur da. Ailəsindən düzgün tərbiyə almadığı üçün o, müəyyən davranışlarda müdafiə mexanizmini bu yola üz tutmaqda görür. Onlar özlərini hansısa aktyora da bənzədə bilərlər. Bu kimi yeniyetmələr özlərini təsdiq etməyə çalışırlar.
Müəyyən davranış pozuntusundan əziyyət çəkən uşaqlar var ki, onlar əslində daxildə elə də üsyankar deyil. Onlarla psixoloji mövzuda söhbətlər aparılsa, dərinə getsək, görərik ki, çox mərhəmətli və yaxşı uşaqlardırlar.
Özlərini təsdiq etmək istəyirlər. Kimisə qorxutmaq, seçilmək istəyirlər. Ona görə də “kriminal aləmə” maraq edirlər. Onlar fərqli görünmək istəyirlər. Sanki kişilik nümayiş etdirirlər”.
“Təəssüf olsun ki, bu yeniyetmələr valideynlərin müəyyən mənada yaddan çıxardığı uşaqlardır. İnsanlar heyvanlara belə ziyan verməməlidir, nəinki həmcinsinə. Heyvanlara belə mərhəmətli yanaşmalıdırlar. Lakin bəzi insanlar insanın canını acıtmaqdan həzz alırlar. Bu da ona işarədir. İnsanlara həqiqətən sevgi düzgün aşılanmayıb”, - deyə G.Məmmədova əlavə edib.
