Qarabağ münaqişəsi XX əsrin tarixinə ən faciəli münaqişələrdən biri kimi daxil olub. 1980-ci illərin sonlarında Ermənistanın Azərbaycanın tarixi torpaqlarına qarşı terror əməlləri ilə başlamış bu münaqişə ölkəmizə hərbi təcavüzlə nəticələnib. Beləliklə, Qarabağ ərazisi və onun ətrafındakı 7 inzibati rayon Ermənistan Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğal olunub.
2020-ci il sentyabrın 27-də Ermənistan silahlı qüvvələri bir neçə istiqamətdən Azərbaycanın yaşayış yerlərini və hərbi mövqelərini atəşə tutub. Buna cavab olaraq “Dəmir yumruq” adlı əks-hücum əməliyyatı başlayıb.
Müharibənin ilk günlərində Azərbaycan Ordusu bir sıra kəndləri və strateji yüksəklikləri işğaldan azad edib. 4 oktyabr Cəbrayıl, 17 oktyabr Füzuli, 20 oktyabr Zəngilan, 25 oktyabr Qubadlı və 8 noyabr Şuşa şəhərləri işğaldan azad olunub. İkinci Qarabağ müharibəsinin nəticəsində 300-dək yaşayış məntəqəsi, o cümlədən Tərtər, Xocavənd, Xocalı rayonlarının böyük bir hissəsi işğalçılardan təmizlənib.
2020-ci il noyabrın 10-da Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev, Ermənistan Respublikasının baş naziri Nikol Paşinyan və Rusiya Federasiyasının Prezidenti Vladimir Putin bəyanat imzalayıblar. Sənədə əsasən, həmin ilin 20 noyabr tarixində Ağdam, noyabrın 25-də Kəlbəcər və dekabrın 1-də Laçın rayonları Azərbaycana qaytarılıb. 44-günlük müharibə nəticəsində 93 mülki azərbaycanlı həlak olub, 454 nəfəri isə yaralanıb.
2020-ci il dekabrın 2-də Azərbaycan Respublikası Prezidenti İlham Əliyevin imzaladığı Sərəncama əsasən, hər il sentyabrın 27-si ölkədə Anım Günü kimi qeyd olunur.
