top
Bakıda telefon rabitəsi necə əmələ gəldi
14 iyul 2022, 08:00
- +

Bakıda telefon rabitəsi necə əmələ gəldi

 1881-ci ilin yanvar ayında “Nobel qardaşları cəmiyyəti” telefon xəttinin çəkilişinə icazə almaq məqsədilə Bakı qubernatoru Pozenə müraciət etmişdir və fevralın 18-də icazə almışdır. Həmin ilin 6 dekabrında Azərbaycanda uzunluğu 6 km olan, Nobellərin baş kontoru ilə sədr və baş mühəndisin evlərini birləşdirən ilk telefon xətti istismara verilmişdir. Rəsmi olaraq bu, Azərbaycanda ilk telefon xətti hesab olunur və telefon rabitəsinin yaradılması həmin tarixə təsadüf edir.

Lakin bəzi mənbələrə görə, Azərbaycanda ilk telefon xətti 1880-ci ildə “Qafqaz və Merkuri” paroxod cəmiyyəti tərəfindən inşa edilmişdir. Xətt cəmiyyətin “Naberejnaya” küçəsində yerləşən baş kontorla Bakı limanında yerləşən “Kaspi” neft cəmiyyətinin kontorunu birləşdirmişdir. [https://mincom.gov.az/az/view/pages/3/]

26 may 1886-cı ildə Bakıda ilk mərkəzləşmiş kommutasiyalı telefon şəbəkəsinin yaradılması və 20 illik müddətə istismara verilməsi barədə Baş Poçt və Teleqraf İdarəsi ilə Moskvanın taciri Qustav List arasında müqavilə bağlanmışdır. İlk telefon qovşağı indiki Y.Məmmədəliyev küçəsində (indiki Molokan bağının yaxınlığında) yerləşirdi. Həmin illərdə telefon şəbəkəsinin 40 istifadəçisi olmuşdur. Artıq 1896-cı ildə abunəçilərin sayı 530-a, 1900-cü ildə isə 1100-ə çatmışdır. [Рудольф Гиль. Приветъ изъ Баку (Архивные документы сквозь столетия). Баку-2014]

Telefon xətlərinin əvvəlcə binaların damları və divarları boyunca çəkilməsi planlaşdırılırdı. Lakin List ev sahiblərinin razılığını almadan telefon dirəklərini quraşdırmağa başladı. İşıq dirəkləri ona mane olurdusa, onları çıxarıb yerinə telefon dirəklərini quraşdırırdı. Buna görə şəhərin bəzi küçələri işıqsız qalmışdı.

Telefon rabitəsi “Ericsson” firmasının kommutatorlarından istifadə etməklə həyata keçirilirdi. Kommutatorlar telefonçu qadınlar tərəfindən idarə olunurdu. O zaman bu peşə nüfuzlu hesab edilirdi. Buraya ən azı 165 sm boyu olan subay xanımlar işə qəbul olunurdu. Namizədlər əla yaddaşa malik olmalı (rəqəmləri, abunəçilərin adlarını, vəzifələrini və titullarını yadda saxlamaq üçün) və xarici dilləri bilməli idilər. Bu, 1932-ci ildə Bakıda avtomatik telefon stansiyaları (ATS) işə salınana qədər davam edirdi. [https://azerhistory.com/?p=10081]

 

 

Son xəbərlər

Xəbər
Bu gün, 17:00

Sabah çimərliklərdə hava necə olacaq?

Xəbər
Bu gün, 17:00

Azərbaycan dili imtahanında ən yüksək nəticə göstərən Bakı məktəbləri - SİYAHI

Xəbər
Bu gün, 16:30

Botoks elətdirən bloqerin qolu işləmir, yata bilmir - VİDEO

Xəbər
Bu gün, 16:00

Bakıda fəhlə "TikTok"da xanımlara jeton göndərmək üçün 7300 ABŞ dolları oğurladı

Xəbər
Bu gün, 15:29

Bakılı görkəmli bəstəkarın doğum günüdür

Xəbər
Bu gün, 15:04

Tələbələrin yerdəyişməsi üzrə nəticələr açıqlandı

Xəbər
Bu gün, 14:35

Müəlliməni güllələyən şagirdin atası cəzalandırıldı

Xəbər
Bu gün, 14:28

Dövlət Məşğulluq Agentliyinin şöbə müdiri vəzifəsindən azad edildi

Xəbər
Bu gün, 14:00

Sabah Bakıda 36 dərəcə isti olacaq

Xəbər
Bu gün, 13:29

32 yaşlı şəxsin meyiti öz həyətində tapıldı

Xəbər
Bu gün, 13:09

Abşeron və Bakının bu ərazilərində iki gün su olmayacaq

Xəbər
Bu gün, 12:30

Bakıda yarım milyonluq qızılı ələ keçirən əcnəbi qadına cəza istənildi

Xəbər
Bu gün, 12:00

Bakıda kişini maşın vurub öldürdü

Xəbər
Bu gün, 11:30

Baş nazir TƏBİB rəhbərini bu vəzifədən azad etdi

Xəbər
Bu gün, 10:34

Qobustan qəsəbəsi ərazisində yeni körpünün inşası yekunlaşdı - VİDEO

Xəbər
Bu gün, 09:47

Rəis müavini olmaq istədi, 64 min manat pul verdi

Xəbər
Bu gün, 09:21

44 yaşlı kişi ilə qeyri-rəsmi yaşayan qadın döyüldü — Səbəb

Xəbər
Dünən, 18:00

Bakıda DƏHŞƏT: Dənizdə batan 4 nəfərdən 3-ü xilas edildi, 1-i öldü

Xəbər
Dünən, 17:20

Bakıdakı çimərlikdə ilanlarla insanlar bir yerdə üzürlər - VİDEO

Xəbər
Dünən, 16:42

İran AzTV-ni "düşmən media qurumları" siyahısına daxil etdi - MEDİA bəyanat yaydı

Xəbər
Dünən, 15:51

Paytaxt yollarında təhlükəli anlar: Azyaşlılar skuterlə əks istiqamətdə hərəkət etdilər - VİDEO

Xəbər
Dünən, 15:40

Bakıda əsən güclü külək sabah gündüz saatlarınadək davam edəcək

Xəbər
Dünən, 14:49

Sabah Bakıda 33 dərəcə isti olacaq

Xəbər
Dünən, 14:00

Prezident Azərbaycanda keçiriləcək U-15 dünya çempionatı ilə bağlı Sərəncam imzalayıb

Oxşar xəbərlər