top
Xəzər dənizindən neft və qaz çıxarmaq uğrunda mübarizənin tarixi
20 sentyabr 2022, 02:10
- ↺ +

Xəzər dənizindən neft və qaz çıxarmaq uğrunda mübarizənin tarixi

Xəbərlərimizi Google-da izləyin
Yeniliklərdən dərhal xəbərdar olun
Abunə ol

Naftalan adlı körfəzdə (indiki Bibi Heybət körfəzi) ilk dəfə olaraq bakılı Hacı Qasımbəy Mənsurbəyov adlı şəxs dəniz dibindən neft çıxarmağa başlamışdır. O, sahildən 18 və 30 metr aralıda, taxta və tirlərdən ibarət buruq quraşdırmışdır, lakin 1925-ci ildə dənizdə qalxan qasırğanın dalğaları onu məhv etmişdir.

Bakı neftxudaları milyonçu Ağa Musa Nağıyevlə birgə Naftalan körfəzində dəniz sularını qurudub, neft çıxarmaq haqqında layihə hazırlamışlar. Nəzərdə tutulmuş işlər 1917-ci ilə qədər davam etdirilmişdir. Sonra şəhərdə baş verən fəhlə qiyamları ilə əlaqədar bütün işlər dayandırılmışdır. Bolşeviklər hakimiyyətə gəldikdən sonra Naftalan körfəzində işlər yenidən bərpa olunur və layihə başa çatdırılır. Ərazidə neft buruqlarının qazılması başlanır və 1923-cü ildə ilk buruq fontan verəndə Naftalan körfəzi "İliç buxtası" adlandırılır. [Məmmədov A.B. Qədim və indiki Abşerona səyahət. Bakı-2006]

Bir neçə onilliklər sonra neftçilər açıq dənizdə kəşfiyyat işlərinə başlayırlar. 1949-cu ildə yeddi gəmi Bakıdan 110 km şimal-şərqdə yerləşən "qara daşların" yanında, dənizin dayaz yerində "oturduldu". Bir müddət ərzində gəmilər arasında taxtadan ilk körpülər salındı və burada evlər tikildi. İlk neft quyusunun qazılması üçün meydança da hazırlandı. Nəhayət, neftçi briqadir Mixail Kaveroçkinin başçılığı altında qazılan buruq 7 noyabr 1949-cu ildə fontan vurdu, dünyada açıq dənizdə ilk dəfə neft çıxarıldı. Vaxtilə gəmiçilik üçün böyük təhlükə olan, ancaq suitilərin yaşadığı yer kimi tanınan "qara daşlar" həmin gündən adını dəyişib “Neft Daşları” adlandırıldı.

Amma fırtınalı günlərin birində burada faciə baş verir. 1957-ci ildə Xəzərdə axşamdan başlayan güclü tufan açıq dənizdə - Neft Daşlarında Kaveroçkinin qazma briqadasını estakada ilə birlikdə dənizə atmışdır. Üç gün davam edən tufan şəraitində axtarışlar, digər tədbirlər nəticə vermədi. Bununla yanaşı, baş vermiş insan itkisindən sonra da dəniz neftçiləri işlərini davam etdirdilər. Neft Daşlarında yeni səmtlərdə polad estakadalar, yaşayış binaları salındı. [Azərbaycan neft və qaz tarixindən maraqlı faktlar. Bakı-2012]

Bu gün Neft Daşları dünyada açıq dənizdə yeganə "şəhər-qala”ya çevrilmişdir.

Son xəbərlər

Xəbər
Dünən, 18:00

İçərişəhərdəki bir ünvan Qoruq İdarəsinin balansından çıxarıldı

Xəbər
Dünən, 17:10

Azərbaycanda 15 yaşlı qız hamilə qaldı - əsgər həbs edildi

Xəbər
Dünən, 16:16

Bakıda qadın 9 ay hamilə olduğunu bilmədən beşinci övladını dünyaya gətirdi

Xəbər
Dünən, 15:55

Monteneqroda saxlanılan Azərbaycan vətəndaşı ekstradisiya ediləcək

Xəbər
Dünən, 15:27

Anasını döyən "xeyriyyəçi" tiktoker saxlanıldı

Xəbər
Dünən, 15:01

Bakıda antisanitar şəraitdə fəaliyyət göstərən çörək sexi bağlandı

Xəbər
Dünən, 13:39

Azyaşlı məhkəmədə ifadə verdi - "atam qısqandığına görə anamı öldürüb"

Xəbər
Dünən, 13:10

Sabah 23 dərəcə isti olacaq

Xəbər
Dünən, 12:19

Bakı Metropoliteni tunellərdə işlərin gedişatını AÇIQLADI - 70 metri qazılıb

Xəbər
Dünən, 11:06

Vergi yoxlamasının keçirilməməsinə görə rüşvət almaqda təqsirləndirilənlərin məhkəməsi başlayır

Xəbər
Dünən, 10:55

25 gün meteor yağışı olacaq

Xəbər
Dünən, 10:28

8 Noyabr prospektində nəqliyyatın hərəkəti iflic olub - Video

Xəbər
Dünən, 09:30

FHN: Ötən həftə 143 yanğına çıxış olub, 38 nəfər xilas edilib

Xəbər
Dünən, 09:07

Bakının bəzi ərazilərində işıq olmayacaq

Xəbər
Dünən, 08:58

Emin Sabitoğlunun doğum günüdür

Xəbər
Dünən, 08:53

Bakıda bu yollarda sıxlıq var - SİYAHI

Xəbər
01 noyabr 2026, 22:06

2–8 noyabr tarixləri üçün həftəlik bürc proqnozları: Sizi nələr gözləyir?

Xəbər
01 noyabr 2026, 16:28

10 yaşında nənəsinin qızı oldu, 34 yaşında öz valideynlərinə qayıtdı

Xəbər
01 noyabr 2026, 12:16

Bakıda oğlanlar küçədə dalaşıb, məhkəmədə barışdılar

Xəbər
01 noyabr 2026, 11:00

Bakıda kişi iş yoldaşını əvəz etmək istəmədi - DAVA DÜŞDÜ

Aktual Xəbərlər
31 oktyabr 2026, 15:14

Azərbaycanda Apple istifadəçilərinin hesabları kütləvi şəkildə ələ keçirilir

Xəbər
31 oktyabr 2026, 14:24

Bakıda maşın velosipedçini vurdu - ÖLƏN VAR

Xəbər
31 oktyabr 2026, 13:06

"Yol nişanlarında "Stop"u "Toxta" ilə əvəzləyək" - DEPUTAT

Xəbər
31 oktyabr 2026, 12:26

5 milyon manatlıq qaçaqmalçılıqda ittiham olunan gömrükçü ev dustaqlığına buraxıldı

Oxşar xəbərlər