2024-cü ilin yanvar-avqust aylarında Azərbaycana 50 milyon 38.95 min dollar dəyərində 48 min 130 ton düyü idxal olunub.
Dövlət Gömrük Komitəsinin məlumatına görə, bu göstərici ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə həcm baxımından 17.3% və ya 7 092 ton, dəyər baxımından isə 36.4% və ya 13 milyon 353 min dollar çoxdur.
2023-ci ilin yanvar-avqust aylarında Azərbaycana 36 milyon 685 min dollar dəyərində 41 min 38 ton düyü gətirilib.
Qeyd edək ki, hesabat dövründə Azərbaycana gətirilən düyünün bir tonunun orta idxal qiyməti 16.3% artaraq 1 039.6 dollara bərabər olub. Bu göstərici ötən ilin müvafiq dövründə 893.9 dollar təşkil edib.
Xatırladaq ki, cari ilin yanvar-avqust aylarında düyü idxalı Azərbaycanın ümumi idxalının 0.39%-nə bərabər olub.
Bəs görəsən, Azərbaycana idxal edilən düyünün bahalaşmasına hansı amillər təsir göstərir?
Mövzu ilə bağlı BakuPlus.az-a açıqlama verən iqtisadçı Emin Qəriblinin sözlərinə görə, tələb-təklif az olduğundan qiymətlərdə artım müşahidə olunur:
“Hazırda düyünün qiymətində ötən il ilə müqayisədə 1.5 dəfə artım var. Yaponiya ən çox düyü istehlak edən ölkədir. Onlar da etiraf edirlər ki, bu il qiymətlər daha yüksəkdir. Lakin iyul ayında qiymətlər 12 faizə qədər enmişdir. Lakin yenidən qalxdı. Şərq bazarlarında qiymətlər ötən ilə nisbətən 30 faiz çoxdur.
2023-cü ildə dünya bazarlarında təklif və məhsullar az idi. Ona görə qiymətlər artdı. Bu halı aradan qaldırmaq üçün müvafiq işlər görüldü. Bazarda yaranan yüksək tələbin qarşısını almaq üçün ayrı-ayrı ölkələrin istehsalçıları istehsalı artırıblar. Hesab edirlər ki, 2024-cü ilin sonuna qədər qiymətlər normallaşacaq”.
Ekspert qeyd edib ki, ilin sonuna qədər düyünün qiyməti stabilləşəcək:
“2023-cü ildəki qiymətlərlə eyni olub-olmayacğı bəlli deyil. Qiymətlər nə qədər aşağı ensə də, yuxarı hesab olacaq. Lakin 1.5 dəfə qiymət artımı da müşahidə etməyəcəyik. Qiymətlər getdikcə stabilləşəcək. Məhsulun qiyməti tələb və təklifdən asılıdır. Qış aylarında tələb daha çox artarsa, hər şey ola bilər.
Düyü su tələb edən məhsuldur. Su baxımdan qıtlıq yaranır. Ona görə, bəzi ölkələr becərə bilmirlər. Təbii ki, burada qiymət dəyişikliyi baş verə bilər. Elmi- texniki tərəqqi ilə bu problemi həll edə bilərik. Düyünün qiyməti artdıqca bu sahəyə maraq da daha çox olacaq. Qiymət artımı ilə əlaqədar Azərbaycanın bir çox bölgələrində, eləcə də Lənkəranda bu sahəyə diqqət artırılır. Qiymət artımı bir tərəfdən mənfi olsa da, digər tərəfdən müsbətdir. Qiymətlərdəki artım ölkədə bu sahəni stimullaşdıracaq”.
Həmsöhbətimizin sözlərinə görə, düyünün qiyməti 2008-ci ildə ən yüksək həddə çatıb.
“2024-cü il düyü bazarının ağır dövrüdür. Bu sahəyə investisiyalar artacaq. Çünki Yaponiya və Çində bu sahələrə investisiyalar çoxalıb. İnanıram ki, Azərbaycanda da artacaq.
Biz düyü sahəsinin istehlakçısıyıq. Şəxsən özüm yerli düyüdən alıram. Müşahidə edirəm ki, qiymətlər yüksəkdir. Stimul yaradan amil bazar özüdür. Qiymət artdıqca ixtisaslaşma gedəcək. Bu da tələbatı artırır”, - deyə E.Qəribli fikrini tamamlayıb.
[caption id="attachment_150980" align="alignnone" width="300"]
Foto açıq mənbədən[/caption]